Ama ko si Rayne Mariano.

May mga araw talagang parang sulat lang siya sa lumang papel—madaling mapunit, madaling mawala. Pero kahit paanong itupi, nando’n pa rin ang tinta.

Scriptwriter siya, sabi ng mga lumang calling card na nakita ko sa aparador. Karamihan walang laman ang likod, pero sa isa, may sulat-kamay:

05/11/2001

Let them write you off.
You’re the one holding the pen.

Palagay ko, kahit isinulat niya para sa sarili, isa rin ’yong bautismo dahil alam niyang isisilang niya ako.

Malawak ang pang-unawa niya, pero hindi siya malawak magsalita. May mga kwento siyang hindi tinapos, o baka hindi talaga niya sinimulan. Kapag tinatanong ko kung paano niya nalagpasan ang dati niyang buhay bago ako dumating, hahagikgik lang siya.

“Binubura ang linyang palugit, anak,” palagi niyang sinasabi.

Gawing Sta. Mesa ang tahanan namin: mainit, maalikabok, pero may espasyo para sa tanong sa pagitan… para sa mga kwentong hindi niya kayang iladlad. Tulad ng tiyaga niyang bumaba sa karinderya para kumuha ng sabaw, kahit walang laman ang tiyan niya. Tulad ng mga gabing inuuna niya ang pagsulat ng kung tagpi-tagping kwento sa luma niyang laptop kaysa matulog sa kama naming gawa sa kahoy. Tulad ng galing niyang makipagkapwa—sa manong sa kanto, sa taho vendor, sa kasambahay ng kapitbahay na kinukombulsyon pero walang pampaospital.

Lahat ng ’yon, hindi niya kinuwento. Basta ginawa niya.

Ama ko siya. Pero hindi laging malinaw kung paano. Bata pa lang ako, alam ko nang hindi siya ang tatay ng karamihan. Mababa ang boses niya, pero hindi barako. Matikas siyang kumilos, pero may lambing. May mga tanong sa school na hindi ko nasagot noon—tulad ng “Nasaan ang nanay mo?” Wala rin akong matinong sagot maliban sa,

“Pinanganak ako ng Tatay ko.”

Paano ba ilarawan ang buhay ng isang taong laging binubura at isinusulat muli ang sarili? 

Ano’t ano pa man, siya ang unang lalaking hindi ko kinailangang sukatin para paniwalaang totoo siya. Siya rin ang unang taong natutunang hawakan ako sa paraang hindi ako ginigipit maging sa anyong gustuhin.

At akong anak niya ang namumuhay ngayon sa mga sala-salabit na linyang ipinamuhay niya.

1. Ang pagiging masyadong mapagbigay;
2. tahimik na pagtitiis—
3. at laging pagkalito kung kailan dapat akong lumaban o kung kailan dapat lumambot.

Umabot nga sa puntong tinanong ko ang Diyos: Minana ko ba ‘to o pinili ko na siyang tularan? At bakit parang hindi ko maputol-putol?

Lalo tuwing kumikislap-kislap ang buwan, at maaaninag ko siyang tatakpan ang liwanag nito na tila nilimliman niya ako sa tahimik ng gabi, ramdam ko ang hugis ng kanyang bungantulog. Hindi siya sigurado kung sapat na ang mga ginawa niya bilang ama.

Sinulat niya ako.

Bakit pilit kong binubura ang linyang palugit kung pwede namang sundan ang guhit para walang maiwan?

Siya man na babaeng
natuklasan ang pagkalalaki.

Ako mang mananatiling lalaki,
anuman ang katawan ang naibigay
sa akin.